مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری تاریخ فلسفه 2008-9589 16 3 2026 5 19 “The Anthropological Function of Pneuma from the Perspective of the Later Stoics” کارکرد انسان‌شناختی پنوما از منظر رواقیون متأخر 113 138 fa نگار اظهاری جنکانلو زنجان مجيد ياريان کوپائی دانشگاه زنجان رهام شرف زنجان 2026 2 3 The present study investigates the mediating role of pneuma in explaining the relationship between the soul and body from the perspective of the Stoics. Unlike dualistic traditions, Stoics conceived pneuma as a dynamic force possessing both corporeal and rational dimensions, functioning as the essential connective element between these two aspects of existence. In Stoic thought, this concept transcends mere biology; it constitutes the fundamental explanatory principle for the unity of the living organism, the mechanism of sensory perception, and rational activity. The paper argues that pneuma, as an active substance permeating the entire cosmos, fulfills three key functions. Firstly, it acts as the force that preserves the body’s structure and cohesion, thereby enabling vital functions. Secondly, it serves as the mediator between soul and body through a specific structural “blending” (krasis). Thirdly, at the metaphysical level, it is intrinsically linked to the Logos (cosmic reason), playing a central role in harmonizing the individual human soul with the totality of the universe. Employing a descriptive-analytical method, the study examines classical Stoic texts—particularly the works of Seneca, Epictetus, and Marcus Aurelius—to elucidate pneuma’s function as the core mechanism bridging the corporeal and rational aspects of humanity. By exploring the intricate relationship between pneuma, the Logos, and cosmic normativity, the paper concludes that this principle not only accounts for the individual’s biological and cognitive operations but also represents the cosmic force ensuring order and harmony within the entire Stoic philosophical cosmos. هدف مقالۀ حاضر پژوهشی درباب نقش واسطه&zwnj;یی پنوما در تبیین نسبت میان روح و جسم از منظر رواقیون است. رواقیون برخلاف سنتهای فلسفی ثنویتگرا، پنوما را بعنوان نیرویی معرفی کردند که همزمان دارای ابعاد جسمانی&zwnj;وعقلانی است و بعنوان عنصر پیونددهنده میان این&zwnj;دو ساحت عمل میکند. این مؤلفه در اندیشۀ رواقی، نه&zwnj;صرفاً یک مفهوم زیست&zwnj;شناختی، بلکه بنیادیترین اصل تبیینی برای انسجام ارگانیسم زنده، ساز و کار ادراک حسی، و کنشهای عقلانی است. این مقاله نشان میدهد&zwnj; که پنوما، بمثابه جوهری فعال و دینامیکی که در تمام جهان نفوذ دارد، سه نقش کلیدی در نظام فکری رواقی ایفا میکند: نخست، نیرویی است که ساختار و انسجام بدن را حفظ میکند و فعالیتهای زیستی را ممکن میسازد؛ دوم، واسطه&zwnj;یی است میان نفس و بدن که ساختاری از «آمیختگیها» است؛ سوم، در سطح متافیزیکی با لوگوس (عقل&zwnj;کیهانی) پیوند خورده و در ایجاد هماهنگی میان نفس انسانی و کلیت کیهان نقش دارد. این نوشتار، با روشی توصیفی&zwnj;ـ&zwnj;تحلیلی درصدد است با تحلیل متون کلاسیک رواقی (با نظر به آراء سنکا، اپیکتتوس و مارکوس&zwnj;آئورلیوس) نقش پنوما را بعنوان واسطه&zwnj;یی برای سازوکارِ بنیادین در تبیین ماهیت و کارکردهای بُعد جسمانی و عقلانی انسان مشخص نماید چنین ادعایی با توسل به بررسیهایی که درباب نسبت پنوما با مفاهیمی همچون لوگوس و هنجارمندی کیهانی انجام شده است، نشان میدهد که این عنصر نه&zwnj;تنها در تبیین کارکردهای زیستی و شناختی فرد نقش دارد، بلکه در سطحی کلانتر، بعنوان نیرویی که نظم و هماهنگی کیهانی را تضمین میکند، جایگاهی اساسی در نظام فلسفی رواقی دارد.

http://hop.mullasadra.org/ar/Article/Download/52910